2. Jazda samochodem bez dokumentów - na co możemy się narazić?

Co grozi kierowcy za brak prawa jazdy?

Zbliżający się majowy długi weekend dla wielu z nas wiąże się z bliższymi, bądź dalszymi wyjazdami. Dlatego też w kolejnym artykule postanowiliśmy odpowiedzieć na kilka pytań związanych z sytuacją braku dokumentów – jest to sytuacja, która zdarzyć się może każdemu, a z uwagi na fakt, że w weekend majowy na pewno będą wzmożone kontrole drogowe, warto wiedzieć, na co się możemy narazić.

Co grozi za jazdę samochodem bez dokumentów?
Każdy kierowca prowadzący pojazd na drodze publicznej, w strefie zamieszkania oraz w strefie ruchu jest obowiązany posiadać przy sobie wymagane dokumenty i okazać je na żądanie uprawnionego organu ( czyli np. Policji w czasie nawet rutynowej kontroli). Kwestie odpowiedzialności za nieposiadanie takich dokumentów reguluje art. 95 kodeksu wykroczeń, który przewiduje za takie wykroczenie karę grzywny do 250 zł lub karę nagany. W praktyce najczęściej taki mandat opiewa na kwotę 50 zł, a kara nagany jest stosowana bardzo rzadko i tylko wtedy, kiedy kontrolujący policjant dojdzie do przekonania, że zaistniała sytuacja ma charakter jedynie incydentalny.

Co to znaczy, że kierowca musi posiadać wymagane dokumenty?
Wymagane dokumenty to, zgodnie z art. 38 ustawy Prawo o ruchu drogowym, takie które kierujący pojazdem jest obowiązany mieć przy sobie i okazywać na żądanie uprawnionego organu, a wymagane są dla danego rodzaju pojazdu lub samego kierującego. Do takich dokumentów zaliczamy: prawo jazdy, dowód rejestracyjny, dokument ubezpieczenia samochodu, zezwolenie na prowadzenie pojazdu uprzywilejowanego, w przypadku kierowcy, który posiada takie uprawnienie i kieruje tego typu pojazdem, a także inny dokument, jeżeli przewiduje to przepis odrębnej ustawy. Nie ma mowy tutaj o konieczności posiadania przy sobie dowodu osobistego lub innego dokumentu potwierdzającego tożsamość kierowcy. Nie mniej jednak Policjant dokonując kontroli za każdym razem żąda okazania również takiego dokumentu. Pozwala to na ustalenie wszystkich istotnych informacji dotyczących danego kierowcy.

Co w sytuacji, gdy jednak nie mamy takiego dowodu osobistego, paszportu czy innego dokumentu potwierdzającego tożsamość?
Jeżeli nie mamy tylko dowodu, to nie powinno to rodzić większych konsekwencji, natomiast gdy poruszamy się po drodze publicznej, strefie zamieszkania lub strefie ruchu bez jakiegokolwiek dokumentu, który pozwoli potwierdzić organowi dokonującemu kontroli naszą tożsamość, to wówczas organ dokona weryfikacji danych przez nas podanych w systemie, a nawet może udać się z nami do miejsca naszego zamieszkania, aby takie dokumenty, które pozwolą potwierdzić dane osobowe – jemu przedstawić. W skrajnych przypadkach możemy zostać zatrzymani w celu ustalenia tożsamości nawet do 24 godzin.

Co natomiast w sytuacji, gdy kierowca poruszający się pojazdem nie posiada w ogóle uprawnień do jego kierowania?
W tej sytuacji w grę będzie wchodziła odpowiedzialność z art. 94 § 1 kodeksu wykroczeń, czyli takiemu kierowcy grozi grzywna oraz może zostać orzeczony wobec niego zakaz prowadzenia pojazdów. Gdy taki kierowca mimo orzeczenia wobec niego zakazu prowadzenia pojazdów, w dalszym ciągu prowadzi pojazd bez uprawnień stanowić to będzie zgodnie z art. 244 kodeksu karnego przestępstwo zagrożone karą do 3 lat pozbawienia wolności.

Czy można prowadzić pojazd od razu po uzyskaniu pozytywnego wyniku egzaminu?
Nie. Uprawnienie do prowadzenia pojazdu kierowca otrzymuje z chwilą wydania tych uprawnień, a nie z chwilą zdania egzaminu. Lepiej poczekać, aż otrzymamy prawo jazdy, aby pełnoprawnie poruszać się pojazdem po drogach.